به گزارش راه شلمچه، سعید جلیلی، نماینده رهبر معظم انقلاب در شورای عالی امنیت ملی در صد و پنجاهونهمین جلسه «حکمت سیاسی اسلام در قرآن» با بیان اینکه اندیشه سیاسی اسلام باید در رفتار و عمل سیاسی جاری شود، نه اینکه صرفاً در ذهن یا کتابخانه باقی بماند، ابراز داشت: کار بزرگ حضرت امام، آوردن اندیشه اسلام ناب به عرصه اجتماع و سیاست بود. در عرصه رسانه نیز رفتار باید با این اندیشه منطبق باشد؛ اگر دیگران با دروغ، اغوا و فریب عمل میکنند، نمیتوان همان روش را در پیش گرفت و همچنان مدعی تمایز بود.
وی بیان داشت: قرآن با تعابیری همچون «نبأ»، «خبر»، «قصه» و «بلاغ»، ابعاد مختلف خبررسانی و روایت را تبیین کرده است. شناخت این مبانی و بهرهگیری از دیدگاه مفسرانی همچون مرحوم علامه طباطبایی و حضرت امام، برای درک تمایز رسانه دینی و مبتنی بر اندیشه سیاسی اسلام با دیگر رسانهها ضروری است؛ رسانهای که باید در مسیر آشکار شدن حقیقت و جلوگیری از تحریف واقعیت عمل کند.
جلیلی گفت: نگاه رسانه به هستی و انسان، چارچوب فعالیت آن را مشخص میکند. هرچه دامنه هستی در نگاه انسان گستردهتر باشد، دامنه فعالیت رسانهای او نیز گسترش مییابد؛ زیرا خبر فقط به اتفاقات روزمره محدود نیست، بلکه در نگاهی عمیقتر، رفتارها و خبرهای امروز در نسبت با فرجام و عاقبت انسان معنا پیدا میکنند.
از همین رو، رسانه نمیتواند خود را از مبانی اندیشه سیاسی و هستیشناسی جدا بداند؛ چراکه نوع نگاه به هستی، تعیین میکند چه چیزی خبر مهم تلقی شود و خبرگیری و خبررسانی در چه چارچوبی صورت بگیرد.
نماینده رهبر معظم انقلاب در شورای عالی امنیت ملی اظهار داشت: در نگاه قرآنی، اثرگذاری رسانه تنها به جلب توجه مخاطب محدود نمیشود، بلکه باید دید این توجه چگونه به بازنگری در باورها و تغییر نگرش انسان منجر میشود.
ماجرای حضرت ابراهیم(ع) و بت بزرگ، نمونهای از این شیوه است؛ ایشان با طرح پرسشی غیرمستقیم، مردم را به تأمل و مواجهه با تناقض باورهایشان واداشتند. قرآن از این لحظه با عبارت «فَرَجَعُوا إِلَى أَنْفُسِهِمْ» (انبیاء، ۶۴) یاد میکند؛ بازگشت به خویشتن، نقطهای است که زمینه تشخیص حقیقت را فراهم میکند. بر همین اساس، روایتپردازی رسانهای زمانی به هدایت نزدیک میشود که مخاطب را به تفکر و داوری برساند، نه اینکه صرفاً واکنش او را برانگیزد.
وی خاطرنشان کرد: این نگاه، مسئولیت رسانه را نیز سنگینتر میکند؛ چنانکه در تعبیر نقلشده از پیامبر(ص) آمده است: «إِنَّ الَّذِي يَنْظُرُ إِلَى مَا يَقُولُ وَيَنْظُرُ إِلَى مَا يُقَالُ لَهُ»؛ انسان باید نسبت به آنچه میگوید و آنچه به او گفته میشود، توجه و دقت داشته باشد.
در این چارچوب، هر روایت، توئیت یا پیام رسانهای صرفاً یک اقدام گذرا نیست، بلکه میتواند در شکلگیری باورها و رفتارها اثر بگذارد و مسئولیت به همراه داشته باشد. ازاینرو، مسئله فقط سرعت انتشار یا غلبه در رقابت رسانهای نیست؛ مهم آن است که ابزار رسانه در خدمت بیداری و تشخیص حقیقت قرار گیرد، نه پوشاندن آن.
جلیلی با اشاره به اینکه در نگاه قرآنی، کار رسانهای باید علاوهبر رعایت حقوق افراد، خیر و امنیت جامعه را نیز در نظر بگیرد، گفت: قرآن کریم با نکوهش اشاعه زشتیها میفرماید: «إِنَّ الَّذِينَ يُحِبُّونَ أَنْ تَشِيعَ الْفَاحِشَةُ فِي الَّذِينَ آمَنُوا»؛ بر این اساس، انتشار یک خبر صرفاً به دلیل صحت یا امکان بازنشر آن، بدون توجه به پیامدهایش قابل توجیه نیست؛ زیرا عادیسازی رفتارهای زشت میتواند جامعه را تخریب کند، حتی اگر به تغییر یا سقوط یک نظام منجر نشود.
نماینده رهبر معظم انقلاب در شورای عالی امنیت ملی بیان داشت: این مسئولیت در انتشار اخبار مرتبط با امنیت عمومی اهمیت بیشتری پیدا میکند.
قرآن میفرماید: «وَإِذَا جَاءَهُمْ أَمْرٌ مِنَ الْأَمْنِ أَوِ الْخَوْفِ أَذَاعُوا بِهِ»؛ انتشار بیمحابای اخبار مرتبط با جنگ، مسائل امنیتی یا حتی کمیابشدن یک کالا میتواند امنیت روانی، اجتماعی، دفاعی و اقتصادی جامعه را مختل کند. از این منظر، رسانه باید ضمن پاسداشت حقوق افراد، آثار اجتماعی و پیامدهای انتشار خبر را بسنجد و در مسیر خیر عمومی حرکت کند؛ رویکردی که به معنای انفعال نیست، بلکه تلاش حداکثری برای تحقق خوبیهاست؛ همانگونه که قرآن میفرماید: «وَجَاهِدُوا فِي اللَّهِ حَقَّ جِهَادِهِ».
وی خاطرنشان کرد: تجربه مواجهه با موج گسترده تبلیغات علیه نظام، از صدها شبکه ماهوارهای تا صفحات مجازی و سکوهای رسانهای فعال در آمریکا و غرب، نشان میدهد که حجم هیاهو لزوماً به معنای پیروزی نیست. معیار ماندگاری، نه کثرت ابزارهای تبلیغاتی، بلکه نسبت روایت با حقیقت است. قرآن این تمایز را چنین بیان میکند: «فَأَمَّا الزَّبَدُ فَيَذْهَبُ جُفَاءً وَأَمَّا مَا يَنْفَعُ النَّاسَ فَيَمْكُثُ فِي الْأَرْضِ»؛ کف از میان میرود، اما آنچه برای مردم سودمند است، در زمین باقی میماند.
ازاینرو، رسالت رسانهای جریان انقلابی، صرفاً مقابله با هیاهوی رسانهای نیست؛ بلکه تولید روایتی مبتنی بر حقیقت است که با فطرت انسان ارتباط برقرار کند، قدرت تشخیص مخاطب را ارتقا دهد و ماندگاری خود را از پیوند با حقیقت به دست آورد.
نماینده رهبر معظم انقلاب در شورای عالی امنیت ملی با اشاره به سخنرانی مدیر مسئول کیهان در این نشست، بیان داشت: حاج حسین شریعتمداری پیش از انقلاب، دانشجوی پزشکی دانشگاه تهران بودند؛ دستگیر شدند، به اعدام و سپس حبس ابد محکوم شدند و تا آذرماه ۱۳۵۷ در زندان ماندند.
ایشان در پاسخ به پرسشی درباره امید به تغییر شرایط در دوران زندان گفته بودند که انجام وظیفه دینی و حفظ امید، مبنای حرکتشان بوده است. ثبت و ضبط خاطرات این دوران میتواند برای نسلهای آینده مفید و مؤثر باشد.




