امیری سوادکوهی
حکومت امیرالمؤمنین؛ مرفه ترین و بی بدیل ترین حکومت تاریخ است
امیری سوادکوهی
امیرالمؤمنین علیهالسلام حکومتی را برپا داشت که در آن حاکم، خود را برتر از مردم نمیدید و عدالت را از نزدیکترین نقطه به زندگی آنان، یعنی معیشت و حقوق اجتماعی، دنبال میکرد.
به گزارش راه شلمچه، برخی با قرائتی وارونه از تاریخ میکوشند حکومت امیرالمؤمنین علی علیهالسلام را به تنگدستی و محرومیت مردم نسبت دهند؛ حال آنکه گزارشهای تاریخی، تصویری روشن از اهتمام آن حضرت به معیشت، امنیت، کرامت و آسایش عمومی ارائه میکند؛ حکومتی که عدالت را نه در شعار، بلکه در متن زندگی و سفره مردم محقق میساخت.
در همین زمینه، حجتالاسلاموالمسلمین امیری سوادکوهی، از محققان و نویسندگان شیعه، در یادداشتی با اشاره به سخنان مطرحشده در یکی از رسانهها که به تضعیف حکومت علوی انجامیده است، نوشت:
اگر کسی حکومت علوی را به فقر و تنگدستی مردم متهم میکند، یا از تاریخ بیخبر است یا حقیقت را در آینهای وارونه مینگرد. در منطق حکمرانی امیرالمؤمنین علیهالسلام، عدالت مفهومی انتزاعی و تشریفاتی نبود؛ بلکه باید آثار آن در زندگی مردم آشکار میشد.
ابن شهرآشوب در مناقب آل أبي طالب، گزارشی را از کتاب فضائل الصحابه اثر احمد بن حنبل نقل کرده است؛ روایتی کوتاه، اما گویای بخشی مهم از وضعیت معیشتی مردم کوفه در دوران حکومت امیرالمؤمنین علیهالسلام. در این گزارش، از خود آن حضرت چنین نقل شده است:
«ما أصبح بالكوفة أحد إلا ناعما، إن أدناهم منزلة ليأكل البر ويجلس في الظل ويشرب من ماء الفرات.»
یعنی: «در کوفه کسی نبود مگر آنکه در آسایش و برخورداری به سر میبرد؛ حتی پایینترین افراد جامعه نیز گندم میخوردند، در سایه مینشستند و از آب فرات مینوشیدند.»
این گزارش، اگر در کنار مجموعه شواهد تاریخی مربوط به سیره اقتصادی و اجتماعی امیرالمؤمنین علیهالسلام قرار گیرد، بهخوبی نشان میدهد که در حکومت علوی، کرامت عمومی و تأمین نیازهای اساسی مردم، از اصول بنیادین حکمرانی بود؛ نه امری حاشیهای و وابسته به تبلیغات.
امیرالمؤمنین علیهالسلام حکومتی را برپا داشت که در آن حاکم، خود را برتر از مردم نمیدید و عدالت را از نزدیکترین نقطه به زندگی آنان، یعنی معیشت و حقوق اجتماعی، دنبال میکرد. از همین رو، مقایسه حکومت علوی با الگوهای ناکارآمد حکمرانی و استفاده ابزاری از برخی حوادث تاریخی برای توجیه ضعفها، قیاسی ناروا و فاقد مبنای علمی است.
حکومت امیرالمؤمنین علی علیهالسلام را باید با معیار خود علی سنجید؛ حکومتی که عدالت در آن حقیقتی جاری در متن جامعه بود و نام امیرالمؤمنین علیهالسلام را به عنوان یکی از درخشانترین و بیبدیلترین الگوهای حکمرانی عادلانه در تاریخ بشر جاودانه ساخت.
منبع: ابن شهرآشوب، مناقب آل أبي طالب، ج ۲، ص ۹۹؛ مجلسی، بحار الأنوار، ج ۴۰، ص ۳۲۷.